|
Bakanlar Kurulu Kararının
Tarihi : 26.2.1987, No:
87/11546
Dayandığı Kanunun
Tarihi
: 25.8.1971, No:
1475
Yayımlandığı R. Gazetenin
Tarihi : 17.3.1987, No:
19403
Ekinin Yayımlandığı R. Gazetenin Tarihi :
20.3.1987, No:
19406
BİRİNCİ BÖLÜM
Kapsam, Tanım ve
Deyimler
Kapsam
Madde 1 - Elli ve daha çok işçisi bulunan işyerlerinde
çalıştırılması mecburi eski hükümlülerin nitelikleri, çalıştırılabilecekleri
işler, genel hükümler dışında bağlı olacakları özel şartlarla
ücret şartları, bunların işverenlerce işe alınma usul ve esasları
bu Tüzükte gösterilmiştir.
Tanım
Madde 2 - (Değişik: 27/11/1996 - 96/8849
K.)
Altı aydan daha uzun süreli hürriyeti bağlayıcı
bir cezadan veya Devlet memuru olmaya engel bir suçtan hüküm giymiş
ve cezasını infaz kurumlarında tamamlamış veya cezası tescil
edilmiş yahut şartlı salıverme yoluyla tahliye edilmiş olanlar ile
özel kanunlarında belirtilen şartlardan dolayı istahdam edilmeleri
olanağı bulunmayanlar veya ömür boyu kamu hizmetlerinden yasaklı
bulunanlar bu Tüzük hükümleri bakımından eski hükümlü sayılırlar.
Mükerrer
suç işlediği belirlenen eski hükümlüler, bu Tüzük hükümlerinden
yeniden
yararlanamazlar.
Deyimler
Madde 3 - (Değişik: 27/11/1996 - 96/8849
K.)
Bu Tüzük'te geçen:
Kurum; İş ve İşçi Bulma
Kurumu'nu
İşveren; elli ve daha çok sayıda daimi işçi çalıştıran
gerçek ve tüzel kişiyi ifade
eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Eski Hükümlülerin İstihdamına Dair Hükümler
Yükümlülük
Madde 4 - (Değişik: 27/11/1996 - 96/8849 K.)
(1)
İşverenler, elli ve daha çok daimi işçi çalıştırdıkları
işyerlerinde % 2 (Eski hükümlü çalıştırma Oranı
21.10.1998 tarih ve 4382 sayılı kanunla % 3 olmuştur. (1475 sayılı İş Kanunu Md. 25/B
) oranında eski hükümlüyü
mesleklerine uygun işlerde çalıştırmakla yükümlüdürler.
Çalıştırılacak
eski hükümlü sayısının belirlenmesinde yarıma kadar olan kesirler
dikkate alınmaz. Yarım ve daha çok olanlar tama çıkarılır.
Aynı
il sınırları içinde birden çok işyeri bulunan işverenlerin çalıstırmakla
yükümlü oldukları eski hükümlü sayısı, toplam daimi işçi sayısına
göre hesaplanır.
Ancak, yurt güvenliği ile ilgili mal ve hizmet üreten işyerleri ile
öğrenci yurtları ve eğitim kurumları, eski hükümlü çalıştırmakla
yükümlü değildir. Bu işyerlerinin belirlenmesinde Milli Savunma ve
İçişleri Bakanlıkları ile Milli Eğitim Bakanlığının görüşleri
esas alınır.
Kurumun aracılığı
Madde 5 - (Mülga: 27/11/1996 - 96/8849
K.)
---------------------
(1) Bu madde başlığı 27/11/1996 tarih ve 96/8849 sayılı Kararname
ile metne
işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
Kayıt işlemleri
Madde 6 - Bu Tüzük hükümlerinden faydalanabilecek
eski hükümlüler,Cumhuriyet
savcılıklarından getirecekleri hükümlüluk belgelerine göre,Kuruma
verdikleri tarih esas alınmak üzere, meslekli ve mesleksiz tasnifiyle
kaydolunurlar.
Talep ve gönderme
Madde 7 - (Değişik: 27/11/1996 - 96/8849
K.)
İşverenler; çalıştırmakla yükümlü
bulundukları eski hükümlüleri yükümlülüğün doğmasından
itibaren bir ay içinde niteliklerini de belirterek işyerlerinin
bulunduğu bölgedeki Kurum ünitesinden
isterler.
Kurum, her açık iş için durumu istemde belirtilen koşullara uyan
kayıtlı en az iki eski hükümlüyü niteliklerini belirten belgelerle
birlikte on beş gün içinde işverene gönderir.
İşe
göndermede başvuru tarihi esas alınmakla birlikte, Kurum aşağıdaki
öncelik sırasını da gözönünde
bulundurabilir.
A) Eğitimi daha yüksek olanlar veya mesleği
bulunanlar,
B) Cezası tecil edilmiş
olanlar,
C) İstemde bulunan işyerince daha önce çalışmış
bulunanlar,
D) 16-18 yaş arasında
bulunanlar,
E)
Sakatlar.
İşverenler,
gönderilen eski hükümlülerden işe alınan ve alınmayanları alınmama
nedenleri ile birlikte onbeş gün içinde Kuruma bildirmek zorundadırlar.
İşverence
talebin ilk gönderilenler arasından karşılanamadığının
bildirilmesi veya bu durumun Kurumca belirlenmesi halinde, Kurumda bu Tüzük
kapsamında kayıtlı olanların niteliklerini içeren listelerle
birlikte ikinci kez gönderme yapılır. İşveren ikinci kez gönderilenler
ya da listede yer alanlar arasından seçim yapmak ve istihdam etmek
zorundadır.
Kurum aracılığı olmadan eski hükümlüyü işe alan işverenler
durumu en geç bir ay içinde Kuruma bildirmek ve tescil ettirmek kaydıyla
bu Tüzük hükümlerine göre eski hükümlü çalıştırma yükümlülüğünü
yerine getirmiş sayılırlar.
Eski
hükümlülerin istihdam edilebilecekleri işler
Madde 8 - Eski hükümlülerin istihdam
edilebilecekleri işler,Tüzüğe bağlı çizelgede gösterilmiştir.
Seçim
Madde 9 - İşverence yapılacak seçimde eski hükümlülerin
işe alınmalarını güçleştirici uygulamalar yapılamaz.İşveren,nitelik
belirlemesi için imtihan yapabilir.
İmtihanlar;
A) Yazılı,
B) Sözlü,
C) Yazılı ve sözlü,
D) Uygulamalı
olarak yapılabilir.
İmtihan
kurulu,işverenin görevlendireceği bir başkan ve üç üyeden oluşur.
Kurul eski hükümlünün çalıştırılacağı işin
hususiyetine göre imtihan şekillerinden birini seçmekte
serbesttir.
Kurulun çalışma usul ve esasları,işverence
belirlenir.
Ücret
ve sosyal yardımlar
Madde 10 - Eski hükümlü olmak,daha düşük ücretle
çalıştırma sebebi olamaz.
Eski hükümlü işçiler,diğer işçilere yapılan
sosyal yardımlardan aynen faydalanırlar.
Toplu iş sözleşmelerine eski hükümlü işçiler
aleyhine hükümler konulamaz.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Denetim, TÜzÜk HÜkÜmlerine Uymayan İşverenler
Hakkında Yapılacak İşlemler
Denetim
Madde 11 - (Değişik: 27/11/1996 - 96/8849
K.)
İşverenler, ay sonları itibariyle çalıştırdıkları
daimi işçi ve eski hükümlü sayısını gösterir, 1 Kasım - 30
Ekim tarihleri arasını kapsayan listeyi 7 nci maddedeki yükümlülüğe
ilişkin olarak Kuruma yaptıkları bildirimlerin birer örneğini de
ekleyerek her yıl en geç Kasım ayının sonuna kadar Çalışma ve
Sosyal Güvenlik Bakanlığına göndermekle yükümlüdürler.
Askeri işyerlerinin
denetimi
Madde 12 - Yukarıdaki madde hükmü, askeri işyerleriyle
Yurt emniyeti için gerekli maddeler imal olunan işyerlerinden, Askeri
İşyerleriyle Yurt Emniyeti İçin Gerekli Maddeler İmal Olunun İşyerlerinin
Denetim ve Teftişi Hakkında Tüzük'ün 2 nci maddesinin b bendi
kapsamında bulunanlar hakkında uygulanır.
Kurum,bu işyerlerini denetime yetkili kıldığı, memurların
kimliklerini Milli Savunma Bakanlığına bildirir. Bakanlıkça işyerlerinin
denetimi için özel belge verilen Kurum memurları,denetime başlamadan
önce,bu belgeleri,işyerlerinin amirlerine göstermek
mecburiyetindedirler.
Aykırı
davranışlar
Madde 13 - (Değişik : 1/8/1989 - 89/14381
K.)
Eski hükümlü çalıştırma mükellefiyetiyle Tüzükte
öngörülen diğer mükellefiyetleri yerine getirmeyen işverenler hakkında
kanuni işlem yapılmak üzere,durum, Çalışma ve Sosyal Güvenlik
Bakanlığının ilgili bölge müdürlüğüne
bildirilir
İşverence
tutulacak kayıtlar
Madde 14 - İşverenler,çalıştırdıkları eski hükümlülerin
kimliklerini, işe alındıkları tarihleri,çalıştırıldıkları işleri,verilen
ücretleri ve diğer sosyal yardımları gösteren kayıtları düzenli
olarak tutmak
mecburiyetindedirler.
İşten
ayrılanların
bildirilmesi
Madde 15 - (Değişik: 27/11/1996 - 96/8849
K.)
İşverenler, herhangi bir nedenle hizmet akdi sona
eren veya işten ayrılan eski hükümlüleri bir ay içerisinde ayrılma
nedenleri ile birlikte Kuruma bildirmek zorundadırlar.
Kayıtların
saklanması
Madde 16 - Kuruma eski hükümlü olarak
kaydolunanlar,son işlem tarihinden başlayarak iki yıl süreyle bu Tüzük
hükümlerine göre işleme tabi tutulurlar. İki yıllık sürenin
dolması, eski hükümlünün kapsam dışı kalması,geçerli özürü
olmaksızın iş çağrısına iki kez uymaması veya gönderildiği işyeriyle
ilişki kurmaması halinde, Kurumdaki sicil kartları yürürlükten
kaldırılır.
Geçici
madde 1 - İşverenler,işveren vekilini,işçi sayısını,çalışma
konusunu, yapılmakta olan işlerin niteliğini, çalıştırdıkları
eski hükümlü sayısını, Tüzük'ün yürürlüğe girmesinden
sonraki 90 gün içinde Kuruma bildirmek
mecburiyetindedirler.
Geçici madde 2 - İşverenler, Kurum aracılığı
olmadan aldıkları veya çalışmakta iken eski hükümlü durumuna düştüğü
halde Kuruma bildirmedikleri eski hükümlü işçileri,bu Tüzük'ün yürürlüğe
girmesinden sonraki 90 gün içinde Kuruma kaydettirmek şartıyla o işçi
yönünden Tüzük hükümlerini yerine getirmiş sayılırlar.
Yurürlük
Madde l7 - İş Kanununun 2869 sayılı Kanunla değişik 25 inci
maddesinin B bendine dayanılarak hazırlanmış ve Danıştay'ca
incelenmiş olan bu Tüzük hükümleri, Resmi Gazete'de yayımı gününde
yürürlüğe
girer.
Yürütme
Madde 18 - Bu Tüzük hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
17 Mart 1987 tarih ve 19403 sayılı Resmi Gazete'de
Yayımlanan 87/11546 sayılı "Eski Hükümlülerin İstihdamı
hakkında Tüzük"
ekidir.
ÇİZELGE
ESKİ HÜKÜMLÜLERİN İSTİHDAM EDİLEBİLECEKLERİ İŞLER
------------------------------------------------------------------
1 - Tarım ve ormancılık,avcılık ve balıkçılık
işkollarındaki işler
2 - Madencilik işkollarındaki işler
3 - Petrol, kimya ve lastik sanayii işkollarındaki
işler
4 - Gıda sanayii işkollarındaki işler
5 - Şeker sanayii işkollarındaki işler
6 - Dokuma sanayii işkollarındaki işler
7 - Deri sanayii işkollarındaki işler
8 - Ağaç işkollarındaki işler
9 - Kağıt sanayii işkollarındaki işler
10 - Basın ve yayın işkollarındaki işler
11 - Banka ve sigorta işkollarındaki işler
12 - Çimento, toprak ve cam sanayii işkollarındaki işler
13 - Metal sanayii işkollarındaki işler
14 - Gemi işkollarındaki işler
15 - İnşaat işkollarındaki işler
16 - Enerji işkollarındaki işler
17 - Ticaret, büro, eğitim ve güzel sanatlar işkollarındaki
işler
18 - Kara taşımacılığı işkollarındaki işler
19 - Demiryolu taşımacılığı işkollarındaki işler
20 - Hava taşımacılığı işkollarındaki işler
21 - Deniz taşımacılığı işkollarındaki işler
22 - Ardiye ve antrepoculuk işkollarındaki işler
23 - Haberleşme işkollarındaki işler
24 - Sağlık işkollarındaki işler
25 - Konaklama ve eğlence yerleri işkollarındaki işler
26 - Milli Savunma Bakanlığınca işletilen gizlilik ve güvenlikle
ilgili olmayan işler
27 - Gazetecilik işkollarındaki işler
28 - Genel işler işkollarındaki işler
29 - Bu listede yer almayan ancak işçi niteliğini taşıyanlarca
yapılan işler.
|